Meslek Hastalığı

Meslek hastalığı, sigortalının çalıştığı veya yaptığı işin niteliğinden dolayı tekrarlanan bir sebeple veya işin yürütüm şartları yüzünden uğradığı geçici veya sürekli hastalık, bedensel veya ruhsal özürlülük halleridir.
İşle ilgili hastalıkların işyerinden kaynaklanması zorunlu olmayıp çalışma ve koşulları nedeniyle doğal seyri değişen rahatsızlık hali söz konusudur. Son olarak, çalışanları etkileyen hastalıklar ise, işle ilgili olmamasına rağmen, mesleki zararlı etkenlerle ortaya çıkışı artan hastalıklardır.

Unsurları
a) Sigortalı olma
b) Hastalık veya sakatlığın yürütülen işin sonucu olarak ortaya çıkması
İş kazasından farklı olarak bütünüyle mesleki niteliktedir. Yani iş kazasının, çalışılan işle ilgisi bulunması şart olmadığı halde, meslek hastalığının yapılan işin yürütümü sonucu olarak ortaya çıkması zorunludur.
c) Belirli bir zaman parçası içinde meydana gelmesi
İş kazası aniden veya çok kısa bir zaman aralığı içinde meydana gelen bir olay sonucu olduğu halde meslek hastalığı, işin nitelik ve yürütüm şartları sonucu ya da işyerinin durumu dolayısıyla yavaş yavaş ortaya çıkan sağlık bozulmasıdır. Önemli olan işin niteliğinden dolayı tekrarlanan bir sebeple doğmuş olmasıdır.
d) Hastalığın yönetmelikte yer alması ve belirtilen süre içinde meydana çıkması
Sözü edilen yönetmelik Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliğidir. Şu halde bir hastalığın meslek hastalığı sayılması için söz konusu Yönetmeliğe ekli meslek hastalığı listesinde yer alması ve gerekli diğer koşulları taşıması zorunludur.
Hastalığın işçinin hastalığa neden olan işte çalışmaya başlamasından itibaren belirli bir zaman geçmesinden sonra ortaya çıkması da gereklidir.
Meslek hastalığı, işçinin işten ayrılmasından sonra da ortaya çıkabilir. Ancak bu takdirde de sigortalının eski işinden fiilen ayrılmasıyla hastalığın meydana çıkması arasında geçen sürenin, söz konusu Yönetmelikte o hastalık için belirtilmiş süreden daha uzun olmaması gerekir. Bu süreye yükümlülük süresi denir.
Bir hastalığın meslek hastalığı sayılması çalışılan işyeri ile hastalık arasında uygun illiyet bağının bulunmasına da bağlıdır.
e) Hastalığın kurum sağlık kurulu raporu ile saptanması
f) Sigortalının bedence veya ruhça bir zarara uğraması
İş Kazası ve Meslek Hastalığının Kuruma Bildirilmesi
Meslek hastalığının da, md. 4/1 a bendine tabi sigortalılar ile 5. maddesindeki kısmen sigortalı sayılanlar için meslek hastalığına tutulduğunu öğrenen sigortalı veya durum kendisine bildirilen işveren tarafından bu durumun öğrenildiği tarihten itibaren üç işgünü içerisinde Kuruma bildirilmesi gerekir.
Meslek hastalığının süresinde bildirilmemesi veya kasten eksik yahut yanlış bildirim yapılması halinde, buna neden olan işverenden yahut md. 4/1 b bendi kapsamındaki sigortalıdan, Kurumca bu durum için yapılmış bulunan masraflar ile ödenmişse geçici iş göremezlik ödeneği tahsil edilir.

Sigorta Yardımları
1. Sigortalıya yapılacak ödemeler
a) Geçici iş göremezlik ödeneği
Geçici iş göremezlik, sigortalının geçirdiği iş kazası veya meslek hastalığı nedeniyle geçici olarak çalışamama halidir. İş kazası veya meslek hastalığı dolayısıyla geçici iş göremezliğe uğrayan sigortalıya, Kurum tarafından yetkilendirilen hekim veya sağlık kurullarından istirahat raporu alınmış olması koşuluyla işe devam edilemeyen her gün için geçici iş göremezlik ödeneği verilir. Sigortalının çalışamadığı süre içindeki ücret kaybını kısmen gidermek amacına yöneliktir. Geçici iş göremezlik ödeneği hastalık sigortasından farklı olarak ilk günden başlanarak verilir.
b)Sürekli iş göremezlik geliri
Kurum sağlık kurulunca meslekte kazanma gücünün, en az %10 oranında azalmış bulunduğunun tespit edilmesi gerekir. Bu gelir sigortalı iyileşinyece kadar ödenir, iyileşmez ise ömür boyu sürer. Bunun için kuruma belirli bir süre ve miktar prim ödemiş olmak gerekmez. Sürekli iş göremezlik geliri almakta olan bir kişi normalde çalışmaya devam edebilir. Bağımsız çalışan sigortalılara da prim ve prime ilişkin her türlü borcun ödenmiş olması koşuluyla sürekli iş göremezlik geliri alma hakkı tanımıştır.
c) Ölen sigortalının geride kalanlarına yapılacak ödemeler
aa) Sigortalının hak sahiplerine gelir bağlanması: Ölüm geliri adı verilen bu ödeme, iş kazası veya meslek hastalığı sonucu veya sürekli iş göremezlik geliri almakta iken ölen sigortalının hak sahiplerine yapılan parasal ödemedir. Hak kazanan eş, çocuk, anne ve babası olarak tanımlanmıştır.
İş Kazası ve Meslek Hastalığı Halinde Kurumun Rücu Hakkı
Sosyal güvenlik kurumuna, sigortalı için yaptığı her türlü gider ve ödemeleri, onun zarara uğramasına neden olanlardan geri isteyebilme (rücu) hakkı tanınmıştır.
a) Kurumun işverene rücu hakkının hukuki niteliği
Kurumun işverene başvuru hakkının hukuki niteliği kanuni halefiyettir.